Melek Bir Tür Değil Makamdır

melekler-2

Melek Bir Tür Değil Makamdır

Geleneksel din anlayışında şuurlu üç varlık anlatılır:

İnsan: Maddi formda yeryüzüne bağımlı tür. Çoğunluğu kafir ve münafık, azı ise mümin.

Cin: Dumansız ateşten yaratılmış tür. İyileride, kötüleride olan, görünmeyen varlıklar.

Melek: Nurdan yaratılmış, günah işlemeyen, özgür iradesi olmayan, tek işi Allah ne emretmişse onu yerine getirmek olan varlıklar.

Geleneksel anlayışta Melek’leri İnsan ve Cin’lerden ayıran başlıca özelliklerinin günah işlememeleri ve özgür iradelerinin olmadığı kabul edilir. Ayrıca nurdan yaratıldığı söylenerek onlar da İnsan ve Cin gibi ayrı bir tür olarak sınıflandırılmaktadır.

En başta bilmemiz gereken Melek’lerin nurdan yaratıldığı ile ilgili Kuran’da ayet bulunmamaktadır. Daha doğrusu yaratılışlarını anlatan hiç bir ayet yoktur.

Kuran’da yaratılışı anlatılan varlıklar İnsan’lar ve Cin’lerdir:

Müminun 12: ”Andolsun, insanı süzme bir çamurdan yarattık.”

Hicr 27: ”Cann’ı da daha önce yakıcı dumansız ateşten (semum) yarattık.”

İnsan’ın topraktan, Cin’lerin ise dumansız ateşten yaratıldığı belirtiliyor ama Melek’lerin yaratılışıyla ilgili herhangi bir bilgi verilmemektedir.

Bu yanlış sınıflandırma sebebiyle eskilerden beri ”İblis melek miydi yoksa Cin miydi” tartışmaları yapılmaktadır. Halbuki Kuran İblis’in türü ile ilgili açıkça bilgi vermektedir:

Kehf 50: ” Meleklere: “Adem’e secde edin” demiştik; İblis’in dışında secde etmişlerdi. O cinlerdendi. Rabbinin emrinden dışarı çıktı. ”Benden başka onu ve onun soyunu veliler mi edineceksiniz? Oysa onlar sizin düşmanlarınızdır. Zalimler için ne kötü bir değişim.”

İblis Cin’lerdendi ve isyan edene kadar da Melek’lerden biriydi. Geleneksel anlayışta ise İblis’in melek olmadığı iddia edilmiş ve Kuran’nın bu apaçık anlatımına karşı da Melek’lerin hocasıydı gibi tuhaf bir makam uydurulmuştur. Geleneksel din anlayışının Kuran’dan uzak uydurmaları çelişkilere yol açmaktadır.

Peki madem İblis Melek değildi secde etmediği için neden cezalandırıldı? Kehf 50. ayette ”Meleklere: “Adem’e secde edin” demiştik” deniliyor bu durumda İblis ”Bu emir Meleklere verildi, bu yüzden secde etmedim” demez mi?

Melekler özgür iradeleri olmayan, bir nevi robot gibi varlıklar olsalardı Adem’in yeryüzüne halef kılınmasına neden şaşırdılar ve mazeretler ileri sürdüler?

Bakara 30: ”Rabbin, Meleklere: “Muhakkak ben, yeryüzünde bir halife kılacağım” demişti. Onlar da: “Biz seni tesbih ve takdis ederken, orada fesad çıkaracak ve kan akıtacak birini mi kılacaksın?” dediler. (Allah:) “Şüphesiz ben sizin bilmediğinizi bilirim” dedi.

İtiraz edebilen bir varlık elbette günah da işleyebilir bunu kendisi de isyan edene kadar bir melek olan İblis’ten biliyoruz ama isyan konusunda onun yalnız olmadığını anlatan ayetler var:

Enbiya 26-27-28-29: “Rahman çocuk edindi” dediler. O, Sübhan’dır. Hayır, onlar (melekler) ikrama layık görülmüş kullardır. Onlar, söz ile O’nun (Allah’ın önüne) geçemezler. Ve onlar, O’nun (Allah’ın) emriyle amel ederler. O (Allah) onların önlerinde ve arkalarında olanı bilir. O’nun hoşnut olduğu kimseden başkasına şefaat etmezler. O’nun korkusuyla titremektedirler. Onlardan kim: ‘O’ndan başka bende bir ilahım’ derse onu cehennemle cezalandırırız. Zalimleri işte böyle cezalandırırız.”

Görüldüğü gibi Kuran ayetlerinde Melek’lerinde şuurlu, günah işleyebilen, seçim yapabilen varlıklar olduğu anlatılmaktadır.

Bu konunun doğru anlaşılabilmesi için çok basit bir gerçeğin kavranması yeterli olacaktır: ”Melek, bir tür ismi değil bir makamdır”

Meleklerle ilgili toplumda bilinen çelişki ve hurafelerin kökeninde Melek’lerin bir tür olarak sınıflandırılması yatmaktadır. Melek kelimesinin anlamı bile bunun bir tür değil makam olduğuna işaret etmektedir. Melek türkçede de kullandığımız  arapça kökenli ”malik olmak” kelimesi ile aynı köktendir. Yani hükmeden, güçlü anlamlarına gelir. Ayrıca arapça kral anlamında Malik, Melik kelimeleri de Melek ile aynı kelimeden türemiştir.

İblis tür olarak Cin, makam olarakta bir Melek’ti. Allah’ın emrine karşı gelmesi sebebiyle bu makamdan çıkarıldı. Melek’liğin bir makam olduğuna bu ayette delildir:

Zuhruf 60: ”Eğer dileseydik sizden yeryüzüne halef olacak Melek’ler kılardık”

Ayette ”sizden melekler kılardık” denilmektedir. Tür olarak bunun bizden olacağı anlatılmaktadır.

Şeytanın Hz. Adem ve eşini kandırmak için bulunduğu vaatte güzel bir örnek:

Araf 20: ” Şeytan, kendilerinden gizlenmiş olan avret yerlerini açmak için onlara vesvese verdi ve dedi ki: “Rabbiniz size bu ağacı ancak, iki melek olmayasınız, ya da ölümsüz olmayasınız diye yasakladı.”

Gene bir insandan melek olma tanımı var. Eğer melekler sadece nurdan yaratılmış özel bir tür olsalardı topraktan yaratılmış olan Adem ve eşi İblis’in bu vaadine kanar mıydı?
İnsan yada cinlerin melek kılınmasında yapı olarak bir değişiklik yok. Özel ilimler ve makamlar veriliyor ama tür olarak aynı. Bu İblis örneğinden anlaşılmaktadır. İnsan henüz bu aşamada değil. Belki de Allah Dünya sınavının bitmesi ve ahiret hayatının başlamasıyla seçtiği cennetlik kullarına böyle bir lütufta bulunacaktır. En doğrusunu Allah bilir.

Hayırlı tefekkürler dilerim…

Yorumlarınızı bizimle paylaşın...

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s